Bez Torba Plastik Torbaya Karşı

07 Aralık

Tüketim toplumu olmaktan şikayet edenler bir yana, son zamanlarda düzen böyle işliyor dünyayı biz mi kurtaracağız diyenlerle de epey karşılaşıyorum. Algıda seçicilik olsa gerek ben sade bir yaşam yolunda ilerlemeye çalışırken sadeliğin yalnızca almamak/fazlalıklardan kurtulmak olmadığı gerçeğini destekler nitelikte pek çok konu karşıma çıkıyor.

Bundan böyle mesleki bilgilerimle yaşamda karşılaştığım örnekleri harmanlayıp, kendi yolculuğum boyunca yaptığım değişikliklerin, deneyimlerimin tümünü sizlerle de paylaşacağım. Benim karşıma çıkan -ki tesadüf olmadıklarını biliyorum her şeyin bir sebebi var- okuduğum, dinlediğim, izlediğim tüm kaynaklar -kişiler ya da kurumlar- yolumu bir minik kıvılcım yakarak ya da büyük bir ışık tutarak nasıl aydınlatıyorsa dilerim ben de bir kişiye dahi olsa ışık olurum. Hem kimseye olmazsam okuma yazma çağına geldiğinde kızıma olurum öyle değil mi, deniz yıldızı hikayesi misali...

Bu yazımda plastik/naylon poşetlerin çevreye ve sağlığımıza zararlarından bahsedeceğim. Genel olarak naylon poşet olarak adlandırsak da naylon (polyamid) da bir plastik çeşididir. Bu sebeple yazımda plastik poşet yazacağım.

Plastik; karbon (C), hidrojen (H), oksijen (O), azot (N) ve diğer organik ya da inorganik elementlerin oluşturduğu monomer adı verilen; basit yapıdaki moleküllü gruplardaki bağın koparılarak polimer adı verilen bir yapıya dönüştürülmesi ile elde edilen malzemelere verilen isimdir. Plastikler genelde petrol rafinerilerinde kullanılan ham petrolün işlenmesi sonucu arta kalan malzemelerden elde edilir. (wikipedia)

Ham petrolün %4 ü plastik yapılı ürünler için kullanılıyor ve bunun %3 ü ise poşetler için... Yüzde oranlarına bakıldığında bu oran size düşük gelebilir ancak çöplerin %90 ını naylon ve plastik atıkların oluşturduğunu düşünürsek miktarın gerçek boyutunu gözünüzde canlandırmanız bu tüketimin sonuçlarını biraz daha çarpıcı kılacaktır. Üstelik ham maddesinin yenilenemez bir enerji kaynağı olan petrol olması da poşetin yalnızca ortalama 12 dakika kullanılıp çöp olmasına değer mi diye düşündürüyor...

Petrolün oluşumu ise; yüz milyonlarca yıl önce, denizlerde yaşayan ya da suların denizlere sürüklediği hayvan ve bitki kalıntıları anaerobik bir ortamda, gerekli şartlar altında (ısı, basınç ve mikroorganizmaların etkisiyle) ham petrole benzer kerojeni meydana getirmiştir. Kerojen sonradan, yukarı tabakalara doğru göç etmesi esnasında gittikçe değişmiş ve ham petrolü meydana getirmiştir. (wikipedia)

Sözün özü; petrol oluşumu çok uzun yıllar aldığı için yenilenemeyen kaynaklar arasında ilk sırada yerini alıyor. Hem de bu konuda dışa ne kadar bağımlı olduğumuz gözler önünde...

Doğaya ve Sağlığa Etkileri

* Üretim aşamasında doğal kaynaklarımız (yalnızca petrol değil oldukça fazla miktarda su da kullanılıyor ve renkli olanlar için bu kaynakların yanında boya da kullanılıyor) tükeniyor ve sonucunda çevre kirliliğine sebep olmasının yanında geri dönüşüm maaliyetleri yüksek olduğundan sürekli yenisi üretiliyor.
* Ancak %1 i geri dönüştürülüyor, %99 ı doğada kalıyor.
* Geri dönüştürülmüş özellikle de siyah olan poşetlerin sağlığa zararları kanıtlanmıştır, bu poşetlerle yiyeceklerimizi taşıdığımızda sağlığımıza zararlı maddeler bulaşıyor.
* Doğaya karışması 400-1000 yıl civarı ve poşetler doğaya bırakıldığında bozunmaya başlar, zehirli polimerlere dönüşerek ekolojik döngüye katılır, toprak ve su yolu ile besin zincirine girerek yine bize döner ve sağlığımızı tehdit eder.
* Doğaya atılan poşetler deniz, göl ve nehirlere ulaşarak yunus balığı, deniz kaplumbağası, fok balığı
gibi deniz hayvanlarının yem sanıp yutması sonucu ya da boğazına dolanması, vücudunu sarması gibi yollarla ölümlerine sebebiyet veriyor.

görsel

* Şeffaf poşetler sera etkisi yaparak güneş ışınlarını çekiyor ve orman yangınlarına neden oluyor.
* Kanalizasyon sistemlerinin tıkanmasına yol açar.

Bizim Üzerimize Düşen Ne?

Bu problemi çözmek için ülkemizde poşet kullanımına sınırlamalar/yasaklamalar getirilebilir, vergilendirme ya da ücretlendirme ile kullanım oranı kat be kat düşürülebilir. Dünyada bu uygulamaların pek çok örneği var. Son yıllarda bazı market ve mağazalarda oxo-biodegradable yani doğada çözünür poşetlerin kullanımına başlansa da örneğin Buğday Derneği'nin uzmanlarla yaptığı görüşmeler doğada yaklaşık 2 yılda çözündüğü öne sürülen bu poşetlerin ancak belli koşullarda çözündüğünü, Türkiye'de yaygınlıkla görülen depolama sistemlerinde çözünmeyeceklerini veya çözünmenin çok uzun zaman alacağını ortaya koydu. Konu ile ayrıntılı bilgiyi buradan alabilirsiniz.

Görsel
Kullananlar bizler olduğumuza göre yasaklama ya da sınırlamaların gelmesini beklemeksizin kendi üzerimize düşeni yapmalı ve gelecek nesillere sürdürülebilir bir hayat, yaşanabilir bir çevre ve insan elinden kirlenmemiş bir doğa bırakabiliriz.

Yapmamız gereken ise çok basit. Alışverişlerimizde poşet almamak, yanımızda bez torba taşıyarak ya da doğrudan çantamıza atarak küçük gibi görünen kocaman bir 'doğa dostu adım' atabiliriz. Ne güzeldi eskiden filelerle pazara çıkılırdı, ben kendi filemi örmeye başladım bile :) Sizinle de paylaşırım satın almadan bir terapi yöntemi olarak file örebiliriz. Bez çantalarımızı da dikeriz. Tüm yiyecekleri bir araya doldurmak zor olur ayrı tutmak isterim, filelerin arasından düşmesin derseniz de bir iki kese dikeriz ne dersiniz?

Çok mu zor?

Peki ya ülkemizde her 5 kişiden birinin bez torba kullanması durumunda ortalama bir yaşam süresince 31.046.400.000 -otuzbirmilyarkırkaltımilyondörtyüzbin- adet plastik poşetin kullanımdan kalkacağını söylesem? Zor olan bu rakamı yazmak, okumak ve sonuçlarına katlanmak öyle değil mi? Tek yapman gereken ise evden çıkarken bez torbanı yanına almak ;)



You Might Also Like

4 yorum

  1. Yüreğinize emeğinize sağlık, gelecek nesillerimize güzel bir yaşam ve doğadaki tüm canlıları korumak için çok güzel bir yazı... inşallah çok kişiye ulaşır ve elimizde taşıdığımız tehlikenin farkına varırız... Teşekkürler

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Teşekkür ederim değerli yorumunuz için. Umarım hem kendimize hem gelecek nesillere nasıl bir dünya yarattığımızın farkına varırız. Sevgi ve sadelikle ^.^

      Sil
  2. Çok güzel bir yazı olmuş. Bende pazara markete giderken evdeki poşetleri götürüyorum. Cop poşeti almıyorum. Geri dönüştürebilir olanları ayırdığım icin zaten sadece küçücük bir poşet kompost atiğim oluyor. Kendimi bunları yaparken çok daha iyi hissediyorum. Yazmayı bırakmayın lütfen. Dünyayı kurtaracağız inanıyorum :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Ah kompost! Apartman dairesinde nasıl yapılırın çözümlerini arıyorum. Bebek adımlar da olsa bende inanıyorum, sonunda kurtaracağız :) Sevgiler ^.^

      Sil

GOODREADS

ETİKETLER

sade bir yaşam minimalist yaşam minimalizm minimalist giyim tarzı kapsül gardırop minimal ebeveynlik minimalist anne baba minimalist ebeveynler içses kapsül dolap sade giyim tarzı sade yaşamak sağlıklı beslenme sağlıklı yaşam sevgili sade günlük sürdürülebilir yaşam sürdürülebilir çevre 2017 daha sade bir hayat doğa dostu adımlar gardırop detoksu gardırop devrimi içsel yolculuk çevre dostu 21 gün kuralı 30 günde sade bir yaşam alışkanlıkları değiştirmek alışveriş listesi alışveriş çılgınlığı alışveriş çılgınlığı ile başa çıkma az ile yetinmek az çoktur ağaç dikmek bahar gardırobu basit yaşam bağımlılıktan kurtulmak bebekler için peynir bez torba bir hırka capsule wardrobe capsule wardrobe nedir cruelty free decluttering challenge derle topla rahatla değişim kitapları diş fırçası don miguel ruiz doğa doğa dostu doğada çözünür poşet doğal dört anlaşma eco friendly ek gıda el emeği hediye ertelememek ev düzenleme ev işlerine yardım evde etkinlik evde peynir yapımı eşya azaltma farkındalık fomo gönül gözü haftalık yemek planlayıcısı hayatı sadeleştirmek için hayvanlar üzerinde test yapmayan humble brush ilham verenler insan ilişkileri insan ne ile yaşar israf kendi kendine yetebilme becerisi kişisel gelişim kozmetik içerikleri kozmetik ürünler less is more marie kondo meditasyon minimal kitaplık minimalist challenge motivasyon mutluluk ne tüketiyorsunuz nefes nefes almak nomofobi nutella okunması gereken kitaplar oniomania orangutanlar oxo-biodegradable palm yağı plastik naylon poşet kullanımı raf ömrü sade bir anne sade bir günlük sade ebeveynlik sade hayat sade kütüphane sade mutfak sade yaşam alanı sadeleşmek sağlıklı tarifler sosyal medya bağımlılığı sosyal sorumluluk stresle başa çıkmak sıfır atık yaşam tatlı krizleri temiz kozmetik terapi test yapan markalar tolstoy toltek bilgelik kitabı weed out yout closet yavaşlamak yağmur ormanları yeni yıl dilekleri yılbaşı ağacı fikirleri zamanı tüketmek zararlı kimyasallar zero waste home zero waste lifestyle zero waste living zihinsel minimalizm. sorumlulukları azaltmak çocuklarla evde neler yapılabilir çocuğa sorumluluk vermek çocuğa yetinmeyi öğretmek örgü örmek şekersiz hayat

Subscribe